Functie-eisen stellen

> Welke functie-eisen kan ik stellen?
> Wat zijn mogelijke gevolgen van bepaalde functie-eisen?
> Stel de functie-eisen op schrift

Welke functie-eisen kan ik stellen?
Door middel van de functie-eisen geeft u aan waaraan de kandidaten moeten voldoen om in aanmerking te komen voor de vacante functie. Belangrijk is dat u alleen om eigenschappen, vaardigheden en kennis vraagt die voor de functie relevant zijn. Doet u dat niet dan kunt u bepaalde groepen benadelen en uitsluiten.

Functie-eisen die direct onderscheid maken, zoals de kandidaat moet een vrouw zijn, zijn verboden. Functie-eisen die indirect onderscheid maken zijn alleen toegestaan als u daar een goede reden voor heeft (objectieve rechtvaardiging). Voorbeelden van functie-eisen die kunnen leiden tot indirect onderscheid, zijn eisen ten aanzien van taal, kleding, uiterlijk en gedrag.

Meer informatie over direct en indirect onderscheid.

Eisen die u naar aanleiding van een functieprofiel kunt stellen zijn:

• leeftijdseisen
• taaleisen
• eisen aan kleding, uiterlijk, gedrag
• eisen vanwege de geslachtsbepaaldheid van de functie
• eisen vanwege de rasbepaaldheid van de functie
• eisen ten aanzien van de godsdienst of levensovertuiging van uw instelling
• eisen aan politieke overtuiging

Naar boven

Wat zijn mogelijke gevolgen van bepaalde functie-eisen?
Sommige functie-eisen kunnen hebben tot gevolg dat u bepaalde groepen uitsluit. Zo zal de functie-eis dat men pas afgestudeerd moet zijn waarschijnlijk ouderen die solliciteren benadelen. Ook eisen ten aanzien van taalvaardigheid, kleding, uiterlijk en gedrag kunnen tot gevolg hebben dat u bepaalde groepen uitsluit. Bij het opstellen van de functie-eisen is het daarom belangrijk dat u alleen díe eigenschappen, vaardigheden en kennis eist die ook daadwerkelijk voor de functie van belang zijn.

De eis dat men accentloos Nederlands moet kunnen spreken kan voor mensen met een niet-Nederlandse afkomst nadelig zijn. Dit wordt duidelijk in oordeel 2004-143. Hierin stelt de Commissie Gelijke Behandeling vast dat een werkgever onderscheid maakt door een kandidaat met een buitenlands accent af te wijzen. Volgens de werkgever verkopen mensen met een buitenlands accent minder dan mensen zonder buitenlands accent, maar zij kan haar standpunt op geen enkele wijze onderbouwen met feiten.

De volgende functie-eisen die indirect onderscheid maken mag u stellen als ze noodzakelijk zijn voor de functie:

• het hebben van leidinggevende ervaring. Doorgaans zullen meer ouderen dan jongeren aan deze eis voldoen.
• het stellen van een taaleis, zoals accentloos Nederlands kunnen spreken. Dit kan ertoe leiden dat vooral mensen van een bepaalde etnische afkomst reageren.
• eisen stellen aan kracht en uithoudingsvermogen voor fysiek zware functies. Daardoor komen er waarschijnlijk meer mannen dan vrouwen in aanmerking voor een functie.

 Naar boven

Stel de functie-eisen op schrift
Zodra u weet welke relevante functie-eisen u wilt gebruiken kunt u deze het best vastleggen en aan de kandidaten bekendmaken. Daarmee zijn ze voor iedereen duidelijk en kan men controleren of de functie-eisen tijdens de procedure niet veranderen. Als u zorgt voor een transparante en zorgvuldige werving- en selectieprocedure dan zullen kandidaten minder snel het gevoel hebben dat er verschil wordt gemaakt. 

Naar boven