Diversiteitsbeleid

> Wat is diversiteitsbeleid?
> Praktijk versus de wet
> Diversiteitsbeleid toepassen
> Een divers personeelsbestand managen
> De diversiteitsindex van BZK 
> SER advies: Diversiteit in het personeelsbestand
> Landelijk Netwerk Diversiteitsmanagement

Wat is diversiteitsbeleid?
Diversiteitsbeleid is gericht op het beter laten functioneren van de organisatie door optimaal gebruik te maken van de (potentiële) medewerkers en door een optimale personeelssamenstelling. Door middel van een diverse personeelssamenstelling kunt u gebruik maken van de verschillenden achtergronden en kwaliteiten van uw medewerkers. Bij diversiteitsbeleid gaat men niet uit van één bepaalde groep, maar van de mogelijkheden van de organisatie.

U kunt alleen optimaal gebruikmaken van de medewerkers als u rekening houdt met ieders specifieke kenmerken. Mensen verschillen van elkaar en werken daarom ook op verschillende manieren. Door met deze verschillen rekening te houden biedt u uw medewerkers kansen om zich optimaal te ontplooien en in te zetten. Voorwaarde is wel dat dit niet leidt tot onderscheid op een van de verboden discriminatiegronden. 

Diversiteitsbeleid bestaat niet uit tijdelijke maatregelen, maar uit structurele maatregelen. Bij deze structurele maatregelen, zoals loopbaan- en opleidingsbeleid, is er extra aandacht voor bepaalde groepen. Belangrijke argumenten om diversiteitsbeleid in uw organisatie toe te passen zijn:

• het beter benutten van de kwaliteiten van medewerkers die door vooroordelen niet worden gebruikt.
• u wilt een afspiegeling van de bevolking of uw klanten in huis hebben. Bijvoorbeeld om uw klant, cliënt of patiënt beter van dienst te zijn.

Naar boven

Praktijk versus de wet
In de gelijkebehandelingswetgeving staat dat mensen in gelijke omstandigheden gelijk behandeld moeten worden. Over diversiteitsbeleid is niets in de wet vastgelegd. 

De Commissie Gelijke Behandeling heeft in haar oordelen en adviezen als lijn uitgezet dat diversiteitsbeleid in beginsel een instrument is dat gelijke behandeling van medewerkers kan bevorderen. In bepaalde gevallen kan diversiteitsbeleid echter op gespannen voet staan met de gelijkebehandelingswetgeving. Bijvoorbeeld als bij het werven van verschillende groepen wordt gedacht in stereotype denkbeelden, zoals:

• oudere werknemers zijn evenwichtig en betrokken
• vrouwen geven op een democratische wijze leiding
• alle niet-westerse mensen met een andere etnische achtergrond hebben kennis van de islam

Bij het toepassen van diversiteitsbeleid is het dus belangrijk dat u iedereen gelijke kansen blijft bieden, zodat u geen verboden onderscheid maakt. U mag geen verschil maken tussen mensen op basis van kenmerken die er niet toe doen en in de gelijkebehandelingswetgeving worden beschermd.

Naar boven

Diversiteitsbeleid toepassen
Als u diversiteitsbeleid toepast, is het goed om u bewust te zijn van de onderdelen waar het betrekking op heeft, zoals:

• instroom van personeel
• op de werkvloer
• doorstroom van personeel
• uitstroom van personeel

Zo voorkomt u dat het beleid zich beperkt tot alleen de instroom. Wilt u mensen behouden, dan moet continu aandacht besteed worden aan zaken als:

• goede begeleiding
• loopbaanbeleid
• managementontwikkeling
• opleidingen 
• het overbruggen van cultuurverschillen

Met behulp van deze middelen realiseert en behoudt u een divers personeelsbestand. Daarnaast kunt u dergelijke (beleids)maatregelen nemen om bij te dragen aan de bevordering van de deelname van maatschappelijk achtergestelde groepen, zoals vrouwen en allochtonen.

Naar boven

Een divers personeelsbestand managen
Bij het managen van een divers personeelsbestand is het van belang dat nieuwe werknemers kunnen rekenen op een discriminatievrije werkomgeving. Dit kunt u realiseren door:

• ervoor te zorgen dat er in uw organisatie ruimte is voor diversiteit
• discriminerende gedragingen te voorkomen (bv. beledigingen en pesterijen)

Bij het creëren van een discriminatievrije werkomgeving kunt u denken aan maatregelen zoals:

• gedragscodes
• klachtenregeling
• vertrouwenspersonen
• goede begeleiding van nieuwe werknemers

Naar boven

De diversiteitsindex van BZK
De diversiteitsindex van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties kan u ondersteunen bij uw diversiteitsbeleid. De index stelt u in staat snel de diversiteit in uw eigen organisatie te meten en u aan andere organisaties te spiegelen. U kunt de samenstelling van het personeelsbestand vergelijken naar geslacht, leeftijd en etniciteit. De index geeft ook de mogelijkheid om specifiek te kijken naar de samenstelling van de topfuncties én naar de in- en uitstroom van werknemers.

Naar boven

SER advies: Diversiteit in het personeelsbestand
De SER onderstreept in dit advies het belang voor de bedrijven zelf om een divers personeelsbestand te hebben. Zo kunnen ondernemingen en instellingen beschikken over de talenten van alle groepen op de arbeidsmarkt, met positieve effecten voor de organisatie en daarmee ook voor de samenleving als geheel. Commitment van de bedrijfsleiding en een inclusieve (niet buitensluitende) bedrijfscultuur zijn bepalend voor het succes.

Naar boven

Landelijk Netwerk Diversiteitsmanagement
Het Landelijk Netwerk Diversiteitsmanagement (Div) is aanvankelijk een initiatief van het minsterie van SZW en later ook van BZK en VROM. Div is een netwerkorganisatie gericht op het realiseren van diversiteitsmanagement in de publieke en private sector. Management van diversiteit is gericht op het behalen winst en andere voordelen, uit een gevarieerd personeels- en klantenbestand. Div geeft uitvoering aan een aantal werkprogramma’s gericht op diversiteit in het mkb en een aantal sectoren behorende tot de overheid. Dit wordt gedaan via branche-, sector- en intermediaire organisaties.

Naar boven